دانشگاه محقق اردبیلی و انجمن مدیریت دولتی ایران مدیریت دولتی تطبیقی 2981-085X 3 1 2025 06 21 Legal and Ethical Challenges of Artificial Intelligence in Public law: Examining the Dimensions of Regulation and Accountability چالش‌های حقوقی و اخلاقی هوش مصنوعی در حقوق عمومی: بررسی ابعاد تنظیم‌گری و مسئولیت‌پذیری 1 14 3873 10.22098/cpa.2025.17168.1065 FA سید کامران یگانگی استادیار،گروه مهندسی صنایع،واحد زنجان،دانشگاه آزاد اسلامی،زنجان ، ایران فرزین افروز استادیار ، گروه حقوق عمومی ، دانشکده حقوق ، موسسه آموزش عالی غزالی ، قزوین ، ایران Journal Article 2025 04 12 Artificial intelligence (AI), a transformative technology, offers unparalleled opportunities to enhance public service efficiency in public law. Yet, challenges like algorithmic bias, privacy breaches, and lack of transparency demand rigorous regulation. This study analyzes AI’s legal and ethical dimensions, focusing on regulation, accountability, and social justice. Employing a qualitative approach with thematic coding, it analyzed data from scientific and legal sources. Findings underscore the urgent need for transparent legal frameworks to monitor algorithms, robust accountability mechanisms to mitigate automated errors, and ethical guidelines to ensure fairness in decision-making. Notably, AI’s potential to either reduce or exacerbate social inequalities, particularly in judicial and resource allocation systems, was highlighted. The study proposes practical measures, including oversight protocols, independent audits, and ethical training for developers, to foster responsible AI use in governance. By addressing gaps in regulatory frameworks, this research provides critical guidance for policymakers and scholars to develop tailored legal and ethical approaches for AI in public administration. هوش مصنوعی به‌عنوان فناوری تحول‌آفرین، فرصت‌هایی بی‌نظیر برای بهبود کارایی خدمات عمومی در حقوق عمومی فراهم کرده است. بااین‌حال، چالش‌هایی مانند تبعیض الگوریتمی، نقض حریم خصوصی، و فقدان شفافیت، تنظیم‌گری دقیق این فناوری را ضروری می‌سازد. این پژوهش با هدف تحلیل ابعاد حقوقی و اخلاقی هوش مصنوعی، تنظیم‌گری، مسئولیت‌پذیری، و عدالت اجتماعی را بررسی می‌کند. با بهره‌گیری از روش کیفی و کدگذاری تماتیک، داده‌های استخراج‌شده از منابع علمی و حقوقی تحلیل شدند. یافته‌ها بر نیاز به چارچوب‌های حقوقی شفاف برای نظارت بر الگوریتم‌ها، سازوکارهای پاسخ‌گویی برای پیشگیری از خطاهای خودکار، و دستورالعمل‌های اخلاقی برای تضمین انصاف تأکید دارند. همچنین، تأثیرات هوش مصنوعی بر عدالت اجتماعی، به‌ویژه در کاهش یا تشدید نابرابری‌ها، برجسته شد. این مطالعه با ارائه پیشنهادهایی عملی، مانند تدوین پروتکل‌های نظارتی، به سیاست‌گذاران کمک می‌کند تا از هوش مصنوعی مسئولانه در حکمرانی استفاده کنند. نتایج پژوهش راهنمایی ارزشمند برای قانون‌گذاران و پژوهشگران در توسعه رویکردهای حقوقی و اخلاقی ارائه می‌دهد. https://cpa.uma.ac.ir/article_3873_519e85a64f1d7ab3de713f0fa10f4694.pdf